Puzzelnummer

Brief bij puzzelnummer

Apeldoorn, december 2010

Geachte heer/mevrouw,

Bij het verschijnen van het jaarlijkse RD-puzzelnummer vraag ik aandacht voor de nieuwe najaarsactie van onze krant. Die is bestemd voor christenen op Cuba. Ik doe een beroep op uw meeleven. Op uw sympathie voor gelovigen die al tientallen jaren zuchten onder een communistisch bewind. Blijft het bij medelijden? Houdt u de hand op de knip? Of doet u mee?

Cuba heeft een veelbewogen historie. Fidel Castro en Che Guevara raakten vanaf de jaren '50 van de vorige eeuw bekend. Zij begonnen –met steun van de bevolking– een guerrillaoorlog. Fidel trad in 1959 aan als premier. Vanaf 1961 heette de staatsideologie marxisme-leninisme. Cubanen kregen het arm. Christenen raakten bovendien beknot in hun vrijheid van belijden.

In het artikel "Geef christenen op Cuba krediet" van collega G. Roos valt te lezen dat het RD Cubaanse kerken wil bijstaan in het uitbreiden van gaarkeukens. Ik noem één voorbeeld van hoe zo'n keuken functioneert: die van de christelijke gereformeerde kerk in Agramonte. Circa 25 mensen eten uit de keuken. Meestal is er geen sprake meer van een gezin.

Natuurlijk zijn er kinderen die voor hun oude ouders zorgen. Maar dat gebeurt lang niet altijd. Zij hebben vaak zelf geen capaciteit. Ze zijn te arm. Of ze zijn lichamelijk of mentaal ziek. En vaak wonen gezonde kinderen ver weg. Bij voorbeeld op honderden kilometers afstand in Havana. Om daar aan het werk te kunnen blijven en een inkomen te hebben.

Voordat mevrouw Haydelis en Marisela 's morgens om half zeven hun kookkunst beginnen, starten ze altijd met lezen in de Bijbel en gebed. De dames die hen op andere dagen van de week afwisselen doen hetzelfde. En dan brengen anderen het eten rond. Zoals boven op de foto. De etensketeltjes krijgen een plek op de bak van een fiets. Het is alles vrijwilligerswerk.

Een mens zal bij brood alleen niet leven. Ik wijs daarom bovendien op de grote noodzaak van uitbreiding van de drukcapaciteit. Fondswerving voor dit doel vormt een uiterst belangrijk onderdeel van het RD-project. Hoezo belangrijk? De foto onderaan deze brief bevat de hele bibliotheek van een theologisch docent. Dit is alles. Zijn studenten hebben nog veel minder.

Gereformeerden voeren het bewind over de drukpers. Zij willen positief, bijbels gedachtegoed verbreiden. Uit het Engels vertaald werk van puriteinen. Apologetische lectuur tegen arminianisme en stromingen als de Toronto Blessing of reclame van Jehova's Getuigen. Er is geld nodig voor training van theologen via seminars. Nog één keer: Houdt u de hand op de knip? Of doet u mee?

Het is de bedoeling dat de lezers van het Reformatorisch Dagblad 337.827 euro bijeenbrengen. Met uw bijdrage kan zegenrijk werk worden verricht. Doet u mee? Maakt dan uw gift over via gironummer 29.70.700, of bankrekeningnummer 65.32.60.008 van Draagt Elkanders Lasten te Apeldoorn (via deze stichting wikkelt het RD zijn acties af). Steunt u metterdaad de najaarsactie? Bedankt. Namens christenen uit Cuba.

Artikel uit puzzelnummer

Geef christenen op Cuba krediet

Pepito is diaken. Op Cuba. In een baptistengemeente. De vader van z'n vrouw, Roselita, was overtuigd communist. Haar ouders zagen nooit een kerk van binnen. Nu ontvangen Pepito en Roselita elke zondag de gemeente in hun huis. "En wij zijn gereformeerd geworden. Niet omdat een dominee zei, dat het moest. Maar vanwege de overtuiging van ons hart."

Pepito: "Ik raakte onder de indruk van de genezingen door de Heere Jezus. Gods Woord overtuigde mij dat ik slecht ben en Jezus goed." Als z'n Hollandse gast vraagt: "Hoe is het dan mogelijk dat jullie bij elkaar kwamen?" had de diaken weinig woorden, maar een paar tranen: "Het is een wonder." Hij brak met de politiek. Het echtpaar verliet de baptistenbond.

Pepito en Roselita –elke naam is gefingeerd– zitten met vragen. Een vloedgolf van onbijbelse lectuur overspoelt Cuba. Gereformeerde predikanten tonen zich verontrust over de Toronto blessing. Jehova's Getuigen willen zieltjes winnen. Latijns-Amerika propageert 'pinksteren' of bevrijdingstheologie. Een sekte staat elke zonde toe, want "dan groei je in de genade".

RD-Project

"Via de najaarsactie 2010/2011 willen het RD en zijn lezers christenen op Cuba krediet geven", zegt ir. B. Visser, secretaris van de aan het RD gelieerde Stichting DEL. "Zowel voor uitbreiding van de drukcapaciteit als met het oog op noden voor het dagelijks leven. De actie richt zich niet tegen de overheid. Zij biedt een bijdrage aan het welzijn van land en burgers."

De drukkerij is gerelateerd aan een behoudend, calvinistisch kerkverband. Seminariedirecteur ds. Erelio vertelt: "Wij drukken geen arminiaanse litteratuur, maar verbreiden bijbelse leer: puriteinen, schriftuurlijke bijbelcursussen." Zo komt er vormende lectuur beschikbaar voor mensen als Pepito en Roselita. Er is ook geld nodig voor training van theologen via seminars.

Cuba heeft meer nodig. Het RD-project voorziet in het uitbreiding van het al bestaande aantal gaarkeukens en in het aankopen van wasmachines in relatie tot kerkelijke zorg voor bejaarden. Want het bejaardenpensioen is –plat, maar reëel gezegd– te weinig om van te leven en te veel om van te sterven. Bovendien is het de bedoeling een inloophuis te bouwen.

Kerken zijn vaak klein. En de afstanden groot. Predikanten beschikken niet over een auto. Openbaar vervoer is nauwelijks aanwezig. Of het moet gebeuren via de volkgepropte laadbak van een vrachtauto, die zo meer op een veewagen lijkt. Een aantal predikanten heeft een bromfiets of een paard nodig. Zodat ze hun pastoraal en kerkelijk werk kunnen verrichten.

Situatie

Cuba vertoont ondertussen een aangrijpende combinatie van armoede en communisme. In 1959 had het revolutionaire bewind het Kerstfeest als nationale feestdag reeds afgeschaft. In 1961 verklaarde Fidel Castro dat het karakter van de revolutie marxistisch-leninistisch was. "Godsdienst", zei hij, "brengt oorlog." De staat bekende zich officieel als atheïstisch.

Diverse keren kwam het in de jaren '60 tot conflicten tussen protestantse kerken en de staat. Het regiem verbood nieuwe kerken te bouwen en verstoorde kerkdiensten. Handlangers vernielden kerkelijke eigendommen. In 1988 zei echter een nieuwe dat bestaande kerkgebouwen weer in gebruik genomen mochten worden. Maar uitbreiden bleef onmogelijk.

Iedere Cubaan mag sinds 1988 formeel de godsdienst aanhangen die hij wil. Maar de overheid ziet er op toe dat kerken zo min mogelijk, of liever helemaal niet groeien. Zij verleent geen bouw­vergunningen voor nieuwbouw of uitbreiding. De door de staat gecontroleerde interkerkelijke Raad van Kerken –opgericht in 1941– werd nieuw leven ingeblazen.

Vanaf de jaren '70 waren onafhankelijke huiskerken in opkomst. Castro wilde niet alles onderdrukken. Hij wist dat dit zich tegen hem zou keren. In 1991 besloot het vierde congres van de Communistische Partij christenen als lid toe te laten als lid. Een jaar later wijzigde de regering het constitutionele karakter van Cuba zelfs van 'atheïstisch' naar 'seculier.'

In 1995 gaf de regering opdracht tot het sluiten van veel huiskerken wegens het ontbreken van eigendomsrechten op het huis, al of niet gesuggereerde geluidsoverlast, of het niet naleven van wettelijke bepalingen. Voorgangers die weigerde de huiskerk te sluiten ontkwamen niet aan arrestatie. In 2005 trachtte de overheid met decreten hun vrijheid verder in te perken.

Domingo

Domingo vraagt Hollandse, gereformeerde docenten op zijn seminarie. Zoals ook andere theologische instituten. Domingo's opleiding werd aanvankelijk gedragen door een vijftiental calvinistische baptistengemeenten. "De overheid nam echter acht kerken in bezit en verwoestte daarvan drie gebouwen. Tenslotte verbood het bewind het seminarie."

De regering dwong de overgebleven zeven kerken te verenigen met een grotere, die een pinksterachtige inslag heeft. Maar Domingo en de zijnen gingen ondertussen gewoon door met het gereformeerd onderwijs. "Dat was nodig", zegt hij. "Er is behoefte aan onderwijs in de bijbelse geloofsleer." Dat ontaardde in een gigantisch touwtrekken.

Er was in 1952 een kerk, de first Church of God, in Domingo's woonplaats. Die kerk was van 1965 tot 2002 gesloten en de gemeente verwoest. De genoemde predikant beschikte ondertussen over het huis, over de oude papieren die op die plek een kerkgebouw legitimeren. Desondanks verbood het communistisch bewind daar een kerkgebouw neer te zetten.

Maar Domingo begon toch. Vier jaar waren ze aan het 'vechten'. Domingo moest –opnieuw– op het politiebureau komen. Wat was het probleem? Jullie zijn niet "gereformeerd geregistreerd". Dus illegaal als organisatie. Dus je hebt geen enkele recht om iets te ondernemen. Telkens moest Domingo terugkomen. Op den duur weigerde hij.

"Jij bent illegaal. Jij moet stoppen met preken." Maar Domingo ging gewoon door. Hij stapte toe op een advocaat die toch iets wilde doen voor de mensenrechten. Toen leek de overheidsdruk wat te luwen. Totdat hij weer een order kreeg van de politie. "Komen. Samen met een met name genoemde andere persoon."

"Wij zijn Domingo"

Toen nam Domingo's gemeente een kloek besluit. Met een man of vijftig volgden zij hun voorganger. Al zingende. "Wij zijn Domingo! Je moet ook met ons praten." De overheid liet hen gaan. Maar Domingo kreeg 1500 US dollar boete. Dat is erg veel in een land waar een predikant vaak niet meer krijgt dan –omgerekend– zo'n 20 US dollar in de maand.

Een argument van de regering was: "Jullie kunnen niet tegelijk leraar op school en gelovige. Dat mag niet. Maar de onderwijzers die bij de gemeente behoorden, hielden vast aan hun geloof. Zo verloren ze hun baan. Toen schreef Domingo brieven naar mensen in de Verenigde Staten en in Spanje. De politie moest bakzeil halen. De onderwijzers mochten terugkeren.

Toen de president van het revolutionaire comité van de Communistische Partij in de stad op bezoek kwam, begon een aantal van zijn 'trouwe' volgelingen stenen te gooien naar het huis waar Domingo preekte. Alleen al als hij de naam van een politieagent vroeg, stond hem dat al op 30 peso's boete. Van lichamelijk geweld is nog net geen sprake.

Het streefbedrag van de RD-actie 2010/2011 actie met als motto "Geef christenen op Cuba krediet" is 337.827 euro. Het is mogelijk te geven via de acceptgiro en een gift overmaken op gironummer 29.70.700 of op bankrekeningnummer 65.32.60.008 van Draagt Elkanders Lasten te Apeldoorn (via deze stichting wikkel het RD zijn acties af). Ook het geld dat beschikbaar komt door de extra postzegels die u bij de oplossingen van de puzzels plakt, gaat naar de RD-actie.